Αποκαλυπτήρια Επιγραφής στον Κουδουμά «Εις μνήμην των αγωνιστών της ελευθερίας»

Με ιδιαίτερη λαμπρότητα, τιμήθηκε την Κυριακή 10 Ιουλίου, η ημέρα εορτής των Αγίων Παρθενίου & Ευμενίου του Κουδουμά, παρουσία του Μητροπολίτη Γορτύνης & Αρκαδίας Μακαρίου, του Επισκόπου Ζηνουπόλεως & Βοηθού Επισκόπου Αρχιεπισκοπής Καναδά Ιακώβου,  του Περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρου Αρναουτάκη, του Δημάρχου Γόρτυνας, του Λιμενάρχη Ηρακλείου, πολλών άλλων επισήμων και πλήθους πιστών.

Στο χώρο του Κουδουμά έγιναν, από τον Περιφερειάρχη, τα αποκαλυπτήρια Επιγραφής για την συνεισφορά της Μονής στην αντίσταση της Κρήτης κατά τη Ναζιστική Κατοχή, με κείμενο σε 4 γλώσσες (ελληνικά, αγγλικά, γαλλικά &γερμανικά) «εις μνήμην των αγωνιστών της ελευθερίας».

Η τετράγλωσση Επιγραφή αναφέρει  «Τό Μοναστήρι αὐτό, κατά τόν Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο, λεηλατήθηκε, ἐκκενώθηκε καί πυρπολήθηκε, δυό φορές, ἀπό τούς Ναζιστές Γερμανούς γιά τή βοήθειά του πρός ντόπιους ἀγωνιστές τῆς ἐλευθερίας καί πρός ἐγκλωβισμένους Ἄγγλους, Αὐστραλούς καί Νεοζηλανδούς. Ἀπό τό μέρος αὐτό, κατά τή Γερμανική Κατοχή, ἀντιστασιακοί Κρῆτες ἐπικοινωνοῦσαν, μέ ὑποβρύχια καί ἄλλα θαλάσσια μέσα, μέ τή Μέση Ἀνατολή.
Ἡ πλάκα αὐτή ἀποκαλύφθηκε στίς 10/7/2022, εἰς μνήμην τῶν ἀγωνιστῶν τῆς ἐλευθερίας».

Πανηγυρικός Λόγος

Τον Πανηγυρικό Λόγο κατά τα αποκαλυπτήρια του μνημείου, εκφώνησε ο Εκπαιδευτικός & Συγγραφέας Ζαχαρίας Δ. Καλοχριστιανάκης, αναφέροντας, μεταξύ άλλων, τα εξής:

«Ο φλογερός πατριώτης και αντιστασιακός Ηγούμενος της Μονής Κουδουμά Παρθένιος Χαιρέτης, είχε μετατρέψει το Μοναστήρι του  σε κέντρο συνάντησης με τους αρχηγούς των ανταρτικών ομάδων, εκεί λαμβάνονταν σημαντικές αποφάσεις για την πορεία του αγώνα, το Μοναστήρι του Κουδουμά  ήταν ο σταθμός τροφοδοσίας και περίθαλψης των Άγγλων, Αυστραλών και Νεοζηλανδών, εκεί συγκεντρώνονταν σύμμαχοι και ντόπιοι αντιστασιακοί πατριώτες και προωθούνταν στα σημεία προσορμισμού των υποβρυχίων. Κι όταν πια η αντιστασιακή του δράση είχε περιέλθει σε γνώση των Γερμανών,   έφυγε για τη Μέση Ανατολή, όπου υπηρέτησε ως στρατιωτικός ιερέας και πολέμησε ως γενναίος στρατιώτης.

Οι διάσημοι Άγγλοι κατάσκοποι Πάτρικ Λη Φέρμορ, ο θρυλικός ασυρματιστής Γουντχάουζ, ο Κάπτεν Μακ ο σκουλαρικάς, οι δικοί μας Μπαντουβάδες, Πετρακογιώργης, Σαμαρείτης και άλλοι πολλοί, είχαν πολλά να θυμηθούν από τον Κουδουμά. Και να σημειώσομε ότι όταν διατάχθηκε από τους Γερμανούς να εκκενωθεί το Μοναστήρι, δύο αδελφοί της Μονής, ο υπέργηρος Αφθόνιος και ο δόκιμος Νικόλαος, αρνήθηκαν να το εγκαταλείψουν και επέμεναν να παραμείνουν, για να κρατούν άσβηστο το καντήλι της Παναγίας,  με αποτέλεσμα να συλληφθούν, να βασανιστούν και τελικώς, ο μεν Αφθόνιος να πεθάνει από τις κακοποιήσεις, ο δε Νικόλαος να εκτελεστεί από τους Γερμανούς κατακτητές (…)

Η Διασυμμαχική Επιτροπή σε σχετικό έγγραφο, συνοδευόμενο με τιμητικό δίπλωμα, δημοσιευμένο και στον τύπο αναφέρει αυτολεξεί: «Η Ιερά Μονή Κουδουμά, κειμένη εις την νοτίαν παραλίαν του Ν. Ηρακλείου χρησιμεύσασα κατά τους πρώτους μήνας της κατοχής, ως τόπος αναχωρήσεως, των εν Κρήτη Άγγλων στρατιωτών και ντόπιων αγωνιστών, εκκενωθείσα δύο φορές κατόπιν υπό των Γερμανών, κατεστράφη υπ’ αυτών ολοσχερώς. Αι ζημίαι ανέρχονται εις το ποσόν του 1.600.000 δρχ. Η Διασυμμαχική Επιτροπή δώρισε 500 λίρες Αγγλίας για τις επισκευές της Μονής».

Στις πενιχρές εγκαταστάσεις, αυτού εδώ του Μοναστηριού, οι καλόγεροι τάισαν, έντυσαν, κοίμισαν, περιέθαλψαν και ξεπροβόδισαν μεγάλο πλήθος των καταδιωκόμενων από τα στρατεύματα κατοχής συμμάχων και ντόπιων πατριωτών, με αποτέλεσμα οι Γερμανοί να εκκενώσουν, όπως προαναφέρθηκε, δυο φορές το μοναστήρι, να το βεβηλώσουν, να κάψουν τις εγκαταστάσεις του και τελικά να το εγκαταλείψουν. Τα ορατά σημάδια των πυροβολισμών στην εικόνα της Παναγίας, της κακής Μαντόνας, όπως την αποκαλούσαν, είναι τα αποτυπώματα της βαρβαρότητάς τους, ενώ η μαρτυρία του επικεφαλής του γερμανικού φυλακίου λοχία Χάουζ επιβεβαιώνει τη θρυλούμενη θαυματουργική παρέμβαση της Παναγίας…».

Ο ομιλητής ευχαρίστησε την Βάνα Κωστοπούλου – Επιτροπάκη,Καθηγήτρια Αγγλικής Φιλολογίας, την Όλγα Μεγαλακάκη – Μανουσάκη, Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Παρισίων και την Κατερίνα Σφακιανάκη – Hausner για την μετάφραση της αναμνηστικής πλάκας στα Αγγλικά, Γαλλικά και Γερμανικά αντιστοίχως, προσφερόμενες αφιλοκερδώς.